خواص چای زعفران؛ فواید، طرز تهیه و بهترین زمان مصرف
فهرست مطالب
- سحر حسننژاد
- بدون نظری
چای زعفران میتواند به ایجاد آرامش، بهبود خلقوخو، دریافت ترکیبات آنتیاکسیدانی و کاهش برخی علائم پیش از قاعدگی کمک کند. این نوشیدنی همچنین ممکن است برای بعضی افراد در کاهش تنش روزانه، بهبود احساس عمومی و داشتن خواب آرامتر مفید باشد؛ بااینحال، چای زعفران درمان بیماری نیست و میزان تأثیر آن به مقدار زعفران، روش دمکردن، ترکیبات همراه و شرایط جسمی هر فرد بستگی دارد.
بخش مهمی از خواص زعفران به ترکیبات فعالی مانند کروسین، سافرانال و پیکروکروسین مربوط میشود. این ترکیبات در ایجاد رنگ، عطر، طعم و بخشی از ویژگیهای آنتیاکسیدانی زعفران نقش دارند. البته بیشتر مطالعات علمی روی زعفران یا عصارههای استانداردشده انجام شدهاند و نباید نتیجه آنها را دقیقاً معادل اثر یک فنجان چای زعفران خانگی دانست.
همچنین باید میان چای زعفران، دمنوش زعفران، شربت زعفران و دم کردن زعفران تفاوت قائل شد. چای زعفران معمولاً همراه چای سیاه یا سبز تهیه میشود و کافئین دارد، درحالیکه دمنوش زعفران بدون چای تهیه میشود و میتواند گزینه مناسبتری برای ساعات پایانی روز باشد.
چای زعفران چه خواصی دارد؟
چای زعفران بیشتر به دلیل تأثیر احتمالی آن بر آرامش، خلقوخو، علائم پیش از قاعدگی و دریافت ترکیبات آنتیاکسیدانی مصرف میشود. نوع بدون شکر این نوشیدنی همچنین میتواند جایگزین کمکالریتری برای نوشیدنیهای شیرین باشد.
فواید احتمالی چای زعفران معمولاً به خود زعفران، نحوه تهیه و مقدار مصرف آن وابسته است. برای مثال، چای زعفرانی که با چای سیاه پررنگ و مقدار زیادی نبات تهیه میشود، از نظر کافئین و قند با یک دمنوش ساده زعفران تفاوت زیادی دارد.
| خاصیت احتمالی | توضیح |
|---|---|
| کمک به آرامش | ممکن است به کاهش تنش و بهبود احساس عمومی کمک کند |
| حمایت از خلقوخو | برخی تحقیقات درباره اثر زعفران بر علائم خلقی امیدوارکننده بودهاند |
| کمک به علائم PMS | ممکن است بعضی علائم جسمی و روانی پیش از قاعدگی را کاهش دهد |
| تأمین آنتیاکسیدانها | زعفران حاوی ترکیباتی مانند کروسین و سافرانال است |
| کمک احتمالی به خواب | نوع بدون کافئین ممکن است از طریق ایجاد آرامش مفید باشد |
| جایگزین نوشیدنی شیرین | در صورت مصرف بدون شکر، کالری کمی دارد |
چای زعفران چیست و چه تفاوتی با دمنوش زعفران دارد؟
چای زعفران معمولاً از ترکیب چای سیاه یا چای سبز با مقدار کمی زعفران تهیه میشود. در مقابل، دمنوش زعفران میتواند فقط شامل زعفران و آب داغ باشد و به همین دلیل کافئین نداشته باشد.
زعفران دمکرده نیز معمولاً غلیظتر است و در مقدار کمی آب تهیه میشود تا در غذا، دسر یا نوشیدنیهای دیگر استفاده شود. شناخت این تفاوت مهم است، زیرا بخشی از اثراتی که فرد پس از نوشیدن چای زعفران تجربه میکند ممکن است به کافئین چای مربوط باشد، نه خود زعفران.
| نوع نوشیدنی | ترکیبات اصلی | کافئین |
|---|---|---|
| چای زعفران | چای سیاه یا سبز همراه زعفران | معمولاً دارد |
| دمنوش زعفران | زعفران و آب داغ | ندارد |
| زعفران دمکرده | زعفران غلیظ در مقدار کمی آب | ندارد |
مهمترین خواص چای زعفران برای بدن
خواص چای زعفران بیشتر به ترکیبات فعال زعفران و تأثیر کلی یک نوشیدنی گرم و معطر بر احساس آرامش مربوط میشود. بااینحال، شدت این اثرات در همه افراد یکسان نیست و نباید از چای زعفران انتظار اثر درمانی فوری داشت.
خواص چای زعفران برای اعصاب و آرامش
چای زعفران ممکن است به کاهش احساس تنش و بهبود خلقوخو کمک کند. برخی پژوهشهای انسانی، اثر زعفران را بر علائم خفیف خلقی و احساس آرامش بررسی کردهاند و به نتایج امیدوارکنندهای رسیدهاند. بااینحال، بیشتر این تحقیقات از مقدار مشخص زعفران یا عصاره استاندارد استفاده کردهاند. یک فنجان چای زعفران خانگی نمیتواند جایگزین درمان اضطراب، افسردگی یا سایر اختلالات روانی باشد.
آیا چای زعفران برای خواب مفید است؟
دمنوش زعفران بدون کافئین ممکن است به بعضی افراد کمک کند پیش از خواب احساس آرامش بیشتری داشته باشند. این اثر احتمالاً بیشتر به کاهش تنش و بهبود خلقوخو مرتبط است، نه اینکه زعفران مستقیماً یک داروی خوابآور باشد. اگر چای زعفران با چای سیاه یا سبز تهیه شود، کافئین آن میتواند خواب را مختل کند؛ بهخصوص در افرادی که به کافئین حساس هستند. برای مصرف شبانه، بهتر است زعفران را فقط با آب داغ، مقدار کمی هل یا گلاب دم کنید.
مصرف نوشیدنی گرم حدود یک تا دو ساعت پیش از خواب ممکن است مناسبتر از نوشیدن آن درست قبل از خواب باشد، زیرا نوشیدن مایعات زیاد در ساعات پایانی شب میتواند باعث بیدارشدن مکرر شود.
حتما بخوانید: انواع زعفراناز سرگل تا سوپرنگین؛کدام نوع بهتر است؟
خواص چای زعفران برای زنان
چای زعفران ممکن است برای بعضی زنان در کاهش تنش، نوسانات خلقی و برخی علائم پیش از قاعدگی مفید باشد. بااینحال، این نوشیدنی نباید برای تنظیم هورمونها، بازشدن قاعدگی یا درمان مشکلات زنان بهصورت خودسرانه مصرف شود. اثرات زعفران بر شرایط مختلف زنان یکسان نیست. سن، داروهای مصرفی، وضعیت هورمونی، شدت علائم و بیماریهای زمینهای میتوانند بر نتیجه مصرف تأثیر بگذارند.
خواص چای زعفران برای پریودی و PMS
زعفران در برخی مطالعات با کاهش تعدادی از علائم سندرم پیش از قاعدگی، مانند تحریکپذیری، نوسانات خلقی و ناراحتی عمومی همراه بوده است. به همین دلیل، چای زعفران ممکن است بهعنوان یک نوشیدنی حمایتی در روزهای قبل از قاعدگی مصرف شود. بااینحال، مقدار زعفران موجود در چای خانگی معمولاً با مقدار استفادهشده در مطالعات بالینی تفاوت دارد. بنابراین بهتر است این نوشیدنی را بخشی از سبک زندگی سالم بدانیم، نه درمان قطعی PMS.
اگر علائم پیش از قاعدگی شدید هستند، فعالیت روزانه را مختل میکنند یا با افسردگی شدید، اضطراب یا درد غیرعادی همراهاند، مراجعه به پزشک ضروری است.
آیا چای زعفران درد قاعدگی را کاهش میدهد؟
چای زعفران ممکن است از طریق ایجاد آرامش و کاهش تنش، احساس ناراحتی در دوران قاعدگی را تا حدودی کمتر کند. نوشیدنی گرم نیز در برخی افراد به احساس راحتی بیشتر در ناحیه شکم کمک میکند. بااینحال، شواهد کافی برای اینکه چای زعفران را درمان درد قاعدگی بدانیم وجود ندارد. درد شدید، خونریزی غیرعادی، سرگیجه یا ضعف شدید باید توسط پزشک بررسی شود.
خواص آنتیاکسیدانی چای زعفران
زعفران حاوی ترکیبات آنتیاکسیدانی مانند کروسین و سافرانال است. آنتیاکسیدانها به بدن کمک میکنند در برابر اثرات استرس اکسیداتیو و آسیب سلولی بهتر مقابله کند. بااینحال، سلامت بدن به مجموعه رژیم غذایی وابسته است. نوشیدن چای زعفران نمیتواند جای مصرف میوه، سبزیجات، غلات کامل و سایر منابع آنتیاکسیدانی را بگیرد.
بهتر است چای زعفران را بخشی کوچک از یک الگوی غذایی متنوع بدانیم. مصرف مقدار زیاد زعفران برای دریافت آنتیاکسیدان بیشتر نه ضروری است و نه توصیه میشود.
آیا چای زعفران برای قلب و فشار خون مفید است؟
برخی تحقیقات اثرات احتمالی زعفران بر عوامل مرتبط با سلامت قلب و عروق را بررسی کردهاند. بااینحال، هنوز نمیتوان چای زعفران را نوشیدنی درمانکننده فشار خون یا بیماری قلبی معرفی کرد.
افرادی که فشار خون پایین دارند ممکن است پس از مصرف زیاد یا غلیظ زعفران دچار ضعف، سرگیجه یا احساس سبکی سر شوند. افرادی که داروی فشار خون یا داروهای قلبی مصرف میکنند نیز باید در مصرف مداوم زعفران احتیاط کنند. اگر هدف شما کنترل فشار خون است، مصرف منظم دارو، کاهش نمک، فعالیت بدنی و پیگیری پزشکی اهمیت بسیار بیشتری از نوشیدن چای زعفران دارد.
خواص چای زعفران برای معده و هضم غذا
نوشیدن مقدار متعادل چای زعفران ممکن است برای بعضی افراد پس از غذا احساس آرامش گوارشی ایجاد کند. گرمای نوشیدنی و رایحه زعفران میتواند تجربه خوشایندی ایجاد کند، اما شواهد مستقیم برای درمان نفخ، یبوست یا سوءهاضمه با چای زعفران محدود است.
افرادی که رفلاکس، زخم معده یا معده حساس دارند باید به ترکیبات همراه توجه کنند. چای سیاه پررنگ، دارچین زیاد یا شیرینکننده فراوان ممکن است ناراحتی معده را بیشتر کند. در صورت احساس تهوع، سوزش معده یا دلدرد پس از مصرف، بهتر است مقدار زعفران و چای را کاهش دهید یا نوشیدنی را کنار بگذارید.
تأثیر چای زعفران بر حافظه و تمرکز
ترکیبات زعفران در برخی مطالعات مرتبط با عملکرد شناختی و سیستم عصبی بررسی شدهاند. بااینحال، شواهد کافی وجود ندارد که نشان دهد یک فنجان چای زعفران باعث افزایش فوری حافظه یا تمرکز میشود.
بخشی از احساس تمرکز بهتر بعد از نوشیدن چای زعفران ممکن است به کافئین چای سیاه یا سبز مربوط باشد. اگر نوشیدنی بدون چای تهیه شود، این اثر محرک وجود نخواهد داشت. برای حفظ تمرکز، خواب کافی، تغذیه مناسب، کاهش حواسپرتی و استراحت منظم اهمیت بیشتری دارند.
آیا چای زعفران برای لاغری مفید است؟
چای زعفران بهتنهایی باعث کاهش وزن یا چربیسوزی نمیشود. بااینحال، اگر بدون شکر و نبات مصرف شود، میتواند جایگزین مناسبی برای نوشیدنیهای شیرین و پرکالری باشد. برخی مطالعات اثر عصاره استاندارد زعفران را بر اشتها و ریزهخواری بررسی کردهاند، اما این نتایج را نمیتوان مستقیماً به چای زعفران خانگی نسبت داد. مقدار ترکیبات فعال در یک فنجان چای ممکن است بسیار کمتر باشد.
افزودن مقدار زیاد نبات، شکر یا عسل میتواند کالری نوشیدنی را افزایش دهد. برای کاهش وزن، بهتر است چای زعفران را ساده یا با حداقل شیرینکننده مصرف کنید.
خواص احتمالی چای زعفران برای پوست
ترکیبات آنتیاکسیدانی زعفران ممکن است بهطور غیرمستقیم از سلامت عمومی بدن و سلولها حمایت کنند. بااینحال، شواهد کافی وجود ندارد که نوشیدن چای زعفران بتواند پوست را روشن کند، لک را از بین ببرد یا جوش را درمان کند. سلامت پوست بیشتر به خواب، آب کافی، محافظت در برابر آفتاب، رژیم غذایی و مراقبت صحیح وابسته است. مصرف چای زعفران میتواند بخشی از یک برنامه غذایی متنوع باشد، اما نباید بهعنوان درمان پوستی معرفی شود.
طرز تهیه چای زعفران به روش صحیح
برای تهیه چای زعفران، مقدار کمی زعفران را همراه چای سیاه در آب داغ دم کنید و اجازه دهید رنگ و عطر آن بهآرامی آزاد شود. جوشاندن مستقیم و طولانی ممکن است عطر ظریف زعفران را کاهش دهد.
مواد لازم: دو فنجان آب، یک تا دو قاشق چایخوری چای سیاه، مقدار کمی زعفران ساییدهشده، حدود نوک قاشق چایخوری، یک عدد هل، اختیاری، مقدار کمی گلاب، اختیاری و عسل یا نبات
مراحل تهیه
- آب را بجوشانید و چند ثانیه صبر کنید تا از جوش شدید بیفتد.
- چای سیاه را داخل قوری بریزید.
- زعفران را کمی بسابید و به چای اضافه کنید.
- آب داغ را روی ترکیبات بریزید.
- قوری را ۱۰ تا ۱۵ دقیقه روی حرارت غیرمستقیم قرار دهید.
- نوشیدنی را صاف کرده و در صورت تمایل مقدار کمی هل، گلاب یا شیرینکننده اضافه کنید.
برای تهیه نوشیدنی خوشعطر و خوشرنگ، استفاده از زعفران خالص و باکیفیت اهمیت زیادی دارد و میتوان برای این منظور از زعفران گلیران استفاده کرد.
طرز تهیه دمنوش زعفران بدون چای سیاه
برای تهیه دمنوش زعفران بدون کافئین، چند رشته زعفران یا مقدار کمی زعفران ساییدهشده را در یک فنجان آب داغ بریزید و ۱۰ تا ۱۵ دقیقه دم کنید. میتوانید یک عدد هل، چند قطره گلاب یا تکه کوچکی چوب دارچین به آن اضافه کنید. بهتر است تعداد ترکیبات زیاد نباشد، زیرا رایحه قوی دارچین یا گلاب میتواند عطر زعفران را بپوشاند. این روش برای مصرف عصر یا شب مناسبتر است، زیرا چای سیاه یا سبز ندارد و کافئین وارد نوشیدنی نمیشود.
این محصولات را از دست ندهید
چای زعفران را با چه ترکیباتی مصرف کنیم؟
هل، گلاب، دارچین، عسل، نبات و چای سبز از رایجترین ترکیبات همراه زعفران هستند. انتخاب ترکیب مناسب به ذائقه، زمان مصرف و هدف شما بستگی دارد.
چای زعفران با هل
هل رایحهای گرم و سنتی به چای زعفران میدهد. یک عدد هل برای دو فنجان معمولاً کافی است و استفاده بیشتر ممکن است عطر زعفران را کمرنگ کند.
چای زعفران با گلاب
چند قطره گلاب میتواند عطر نوشیدنی را لطیفتر کند. مقدار زیاد گلاب ممکن است طعم چای را سنگین و بیش از حد معطر کند.
چای زعفران با دارچین
دارچین طعم گرم و قوی ایجاد میکند. بهتر است از یک تکه کوچک چوب دارچین استفاده شود، زیرا پودر دارچین نوشیدنی را کدر میکند و ممکن است عطر زعفران را بپوشاند.
چای زعفران با عسل یا نبات
عسل و نبات میتوانند طعم نوشیدنی را شیرین کنند، اما هر دو منبع قند هستند. نبات مزیت ویژهای نسبت به شکر معمولی برای سلامت ندارد و بهتر است در مقدار محدود مصرف شود.
چای سبز و زعفران
چای سبز و زعفران ترکیبی معطر و دارای کافئین است. این نوشیدنی برای صبح یا عصر زود مناسبتر است و ممکن است برای مصرف نزدیک خواب انتخاب خوبی نباشد. قیمت زعفران در کیفیت آن موثر است اما گران بودن صرفا نشانهی کیفیت بالا نیست. حتما از برندهای معروف خریداری کنید تا از خواص زعفران هم بهره ببرید.
بهترین زمان خوردن چای زعفران چه موقع است؟
بهترین زمان مصرف چای زعفران به نوع نوشیدنی و هدف شما بستگی دارد. اگر نوشیدنی با چای سیاه یا سبز تهیه شده است، بهتر است آن را صبح یا عصر زود مصرف کنید.
دمنوش زعفران بدون کافئین را میتوان یک تا دو ساعت پیش از خواب نوشید. مصرف آن پس از غذا نیز ممکن است برای بعضی افراد تجربه خوشایندی ایجاد کند، بهخصوص اگر نوشیدنی کمرنگ و بدون شیرینکننده زیاد باشد.
| هدف مصرف | زمان مناسب | نکته |
|---|---|---|
| نوشیدنی روزانه | صبح یا عصر | در صورت وجود چای سیاه |
| آرامش شبانه | یک تا دو ساعت پیش از خواب | بدون چای سیاه |
| بعد از غذا | با فاصله کوتاه | بدون نبات زیاد |
| کاهش مصرف نوشیدنی شیرین | میانوعده | بدون شکر |
مصرف چای زعفران ناشتا برای بیشتر افراد مزیت ویژهای ندارد. افرادی که معده حساس، رفلاکس، حالت تهوع یا فشار خون پایین دارند، ممکن است با مصرف ناشتا احساس ناراحتی بیشتری داشته باشند. اگر قصد دارید آن را صبح مصرف کنید، بهتر است نوشیدنی کمرنگ باشد و همراه یا بعد از یک صبحانه سبک نوشیده شود. چای سیاه پررنگ بهصورت ناشتا میتواند در بعضی افراد باعث تهوع، تپش قلب یا سوزش معده شود.
روزانه چقدر چای زعفران بخوریم؟
برای مصرف غذایی، مقدار کم زعفران در یک فنجان نوشیدنی کافی است. استفاده غلیظ یا نوشیدن چند فنجان در روز معمولاً ضرورتی ندارد و ممکن است احتمال عوارض را بیشتر کند.
به دلیل تفاوت کیفیت زعفران، اندازه رشتهها و روش دمکردن، نمیتوان مقدار دقیق و یکسانی برای همه افراد تعیین کرد. بهتر است چای زعفران با مقدار کم تهیه شود و بهصورت متعادل مصرف شود.
مضرات و عوارض چای زعفران چیست؟
مصرف متعادل غذایی زعفران معمولاً با مصرف زیاد یا مکملهای غلیظ یکسان نیست، اما زیادهروی میتواند در برخی افراد عوارض ایجاد کند.
عوارض احتمالی شامل موارد زیر است:
- تهوع یا ناراحتی معده
- سردرد
- سرگیجه
- ضعف یا افت فشار خون
- واکنش حساسیتی
- بیخوابی در صورت وجود چای سیاه
- تپش قلب در افراد حساس به کافئین
- افزایش مصرف قند در صورت استفاده زیاد از نبات یا شکر
بخشی از عوارضی که به چای زعفران نسبت داده میشود ممکن است درواقع ناشی از کافئین چای یا شیرینکننده زیاد باشد. برای تشخیص بهتر، میتوانید نوشیدنی را بدون چای سیاه و بدون شکر امتحان کنید.
چه کسانی باید در مصرف چای زعفران احتیاط کنند؟
زنان باردار، افراد دارای فشار خون پایین، بیماران مصرفکننده دارو و کسانی که سابقه حساسیت به زعفران دارند باید در مصرف چای زعفران غلیظ یا مداوم احتیاط کنند.
مصرف چای زعفران در بارداری
مصرف مقدار کم زعفران در غذا با نوشیدن چای غلیظ یا مصرف درمانی آن تفاوت دارد. زنان باردار نباید برای تحریک قاعدگی، شروع زایمان یا اهداف مشابه از زعفران غلیظ استفاده کنند. بهترین کار این است که درباره مقدار مناسب مصرف در دوران بارداری با پزشک یا ماما مشورت شود. این توصیه برای افرادی که سابقه سقط، خونریزی یا بارداری پرخطر دارند اهمیت بیشتری دارد.
مصرف چای زعفران همراه دارو
افرادی که داروهای فشار خون، داروهای اعصاب و روان، داروهای مؤثر بر خونریزی یا سایر داروهای مزمن مصرف میکنند، باید قبل از مصرف منظم زعفران با پزشک یا داروساز مشورت کنند. مصرف یک نوشیدنی گیاهی نباید باعث قطع یا کاهش خودسرانه دارو شود. طبیعیبودن یک ماده به معنای بیخطر بودن آن در همه شرایط نیست.
مصرف چای زعفران در افراد دارای فشار خون پایین
زعفران ممکن است در برخی افراد باعث کاهش فشار خون یا تشدید احساس ضعف و سرگیجه شود. اگر معمولاً فشار خون پایینی دارید، نوشیدنی را کمرنگ تهیه کنید و از مصرف ناشتا یا مقدار زیاد خودداری کنید. در صورت بروز سرگیجه، تاری دید، ضعف شدید یا غش، مصرف را متوقف کرده و وضعیت پزشکی خود را بررسی کنید.
جمعبندی؛ آیا چای زعفران نوشیدنی مفیدی است؟
چای زعفران در مقدار متعادل میتواند یک نوشیدنی خوشعطر و آرامشبخش باشد و ترکیبات آنتیاکسیدانی زعفران را وارد رژیم غذایی کند. مهمترین فواید احتمالی آن به بهبود احساس عمومی، حمایت از خلقوخو و کاهش برخی علائم پیش از قاعدگی مربوط میشود.
بااینحال، چای زعفران درمان بیماری نیست و نباید فواید مکملهای استاندارد زعفران را مستقیماً به نوشیدنی خانگی نسبت داد. نوع نوشیدنی، مقدار زعفران، وجود کافئین و میزان شیرینکننده بر نتیجه نهایی اثر میگذارند.
برای مصرف روزانه، نوشیدنی کمرنگ و بدون شکر انتخاب مناسبتری است. زنان باردار، افراد دارای بیماری زمینهای و کسانی که دارو مصرف میکنند، بهتر است از مصرف غلیظ یا مداوم بدون نظر متخصص خودداری کنند.
سؤالات متداول درباره خواص چای زعفران
آیا چای زعفران خوابآور است؟
چای زعفران بدون کافئین ممکن است از طریق ایجاد آرامش به خواب بهتر کمک کند. اگر با چای سیاه یا سبز تهیه شود، کافئین آن میتواند خواب را مختل کند.
آیا چای زعفران برای پریودی خوب است؟
زعفران ممکن است به کاهش برخی علائم خلقی و ناراحتیهای پیش از قاعدگی کمک کند. مصرف آن برای بازشدن قاعدگی یا تنظیم هورمونها بدون نظر پزشک توصیه نمیشود.
آیا چای زعفران باعث لاغری میشود؟
چای زعفران بهتنهایی باعث لاغری نمیشود. نوع بدون شکر آن میتواند جایگزین کمکالریتری برای نوشیدنیهای شیرین باشد.
آیا چای زعفران با نبات مفید است؟
خواص اصلی نوشیدنی به زعفران مربوط است، نه نبات. نبات نوعی قند است و مصرف زیاد آن میتواند کالری و قند دریافتی را افزایش دهد.
تفاوت چای زعفران و دمنوش زعفران چیست؟
چای زعفران معمولاً با چای سیاه یا سبز تهیه میشود و کافئین دارد. دمنوش زعفران فقط از زعفران و آب داغ تهیه میشود و معمولاً بدون کافئین است.
مقالات مرتبط
- دستهبندی مقالات
- جدیدترین مقالات
- لینک های مفید
- منتخب سردبیر
خواص زعفران برای اعصاب؛ تأثیر آن بر استرس، اضطراب و خلقوخو
خواص زعفران برای پوست؛ فواید، روش مصرف و عوارض احتمالی
خواص زعفران برای معده؛ از بهبود هضم تا کاهش نفخ و التهاب
خواص زعفران برای مردان؛ بررسی علمی فواید و محدودیتها
خواص چای زعفران؛ فواید، طرز تهیه و بهترین زمان مصرف