طبع زعفران گرم است یا سرد؟ مزاج زعفران چیست؟

حسن نژاد
21 بهمن 1404
بدون نظری

طبع زعفران گرم یا سرد است؟ طبع زعفران از نظر طب سنتی گرم و خشک است. طبع گرم زعفران باعث شده است که خواص دارویی بسیار زیادی داشته باشد. برای جلوگیری از عدم تعادل طبعی، بهتر است با مصلح‌هایی مانند انیسون و سکنجبین مصرف شود.

زعفران یکی از گران‌ترین و پرخاصیت‌ترین ادویه‌های جهان است که از گذشته تا امروز جایگاه ویژه‌ای در آشپزی ایرانی و طب سنتی داشته است. بسیاری از خریداران هنگام انتخاب این محصول ارزشمند، تنها به عطر، رنگ و قیمت توجه می‌کنند؛ در حالی‌که شناخت طبع زعفران نقش بسیار مهمی در مصرف صحیح و بهره‌مندی کامل از خواص آن دارد. یکی از پرتکرارترین پرسش‌ها این است که طبع زعفران گرم یا سرد است؟
در این مقاله به‌طور کامل بررسی می‌کنیم که مزاج زعفران گرم است یا سرد، طبع زعفران از نظر طب سنتی چیست و این ویژگی چه تأثیری بر بدن و شیوه مصرف دارد.

طبع زعفران گرم یا سرد است؟

طبع زعفران گرم و خشک است. بر اساس منابع معتبر طب سنتی ایرانی، زعفران در گروه گیاهان با طبع گرم قرار می‌گیرد و مصرف آن باعث افزایش حرارت غریزی بدن می‌شود. زعفران را می توان در دسته گیاهان زنبق سانان دانست. بنابراین در پاسخ به این سؤال که طبع زعفران گرم یا سرد است، پاسخ کاملاً روشن است: زعفران سرد نیست و ماهیتی گرم دارد به همین دلیل استفاده زیاد آن به افرادی که دارای مزاج گرم هستند، پیشنهاد نمی شود.

این ویژگی باعث شده زعفران به‌عنوان یک ادویه انرژی‌بخش، نشاط‌آور و تقویت‌کننده عمومی بدن شناخته شود. به همین دلیل، در فصول سرد سال یا برای افرادی که دچار سردی مزاج هستند، مصرف زعفران بسیار توصیه می‌شود. قیمت زعفران باتوجه به نوسانات بازار و ارز متغیر می‌باشد. به همین دلیل برای خرید حتما به صفحه‌ی خرید زعفران مراجعه نموده و هر مدل زعفران را باتوجه به نیاز خود انتخاب کرده و سفارش دهید.

طبع زعفران از نظر طب سنتی چگونه تعریف می‌شود؟

طبع زعفران از نظر طب سنتی، گرم در درجه بالا و خشک است. در متون طب سنتی، زعفران به‌عنوان گیاهی معرفی شده که تأثیر مستقیمی بر قلب، مغز و اعصاب دارد. حکمای طب سنتی معتقد بودند که مزاج زعفران گرم است و همین گرمی، عامل اصلی خاصیت شادی‌آوری و نشاط‌بخشی آن است. حکمایی مانند ابن‌سینا و رازی، زعفران را گیاهی می‌دانستند که گرمی آن عامل اصلی شادابی، نشاط روانی و تقویت روحیه است. علت این شادابی ازین رو است که بلغم را کم می‌کند و جریان را در انرژی بدن زیاد می‌کند. از نگاه طب سنتی، خواص زعفران با توجه به طبع آن مزایای دیگر هم دارد مانند:

تقویت قوای حیاتی:

منظور از قوای حیاتی، تقویت نشاط و عملکرد صحیح اندام‌ها است. زعفران ضعف عمومی و بی‌حالی را کاهش می‌دهد و همچنین به به تقویت قلب و نیروی حیات کمک می‌کند. از این رو ضعف عمومی بدن را کاهش می‌دهد. در طول روز می‌توانید از چای زعفران و دمنوش‌های زعفران استفاده نمایید.

بهبود گردش خون

طبع گرم زعفران باعث گشاد شدن عروق و افزایش جریان خون در بدن می‌شود. همچنین باعث خون‌رسانی بهتر به مغز شده و در نتیجه موجب کاهش سردی دست و پا می‌شود.

افزایش شفافیت ذهن

همانطور که گفته شد به دلیل گرم بودن مزاج زعفران، حواس پرتی را در مغز کاهش می‌دهد و منجر به افزایش تمرکز ذهنی می‌شود. به همین دلیل دانشمندان طب سنتی، زعفران را برای افرادی که کارهای فکری انجام می‌دهند بسیار مفید می‌دانستند.

کاهش غم و اندوه

زعفران مُفرِّح و شادی‌آور است. گرمی زعفران به تعادل مزاج کمک کرده و سردی‌های عامل افسردگی را کاهش می‌دهد.

مزاج زعفران گرم است یا سرد؟

با اینکه گاهی مزاج و طبع را در طب سنتی باهم اشتباه میگیرند باید گفت مزاج زعفران گرم است و به‌هیچ‌وجه سرد محسوب نمی‌شود. این سؤال به‌خصوص برای افرادی که مزاج حساسی دارند بسیار مهم است. پاسخ این است که مزاج زعفران گرم بوده و مصرف آن می‌تواند سردی بدن را کاهش دهد. مصرف زعفران برای افرادی که دچار احساس سرمای مداوم هستند و یا بیحالی طولانی مدت دارند بسیار توصیه می‌شود. پس پاسخ این سوال که آیا زعفران گرم است، بله می‌باشد.
پرسش «آیا زعفران گرم است» فقط یک سؤال تئوریک نیست؛ بلکه مستقیماً به فواید عملی این ادویه مربوط می‌شود.

مهم‌ترین فواید ناشی از طبع گرم زعفران

همانطور که گفتیم زعفران به دلیل طبع گرم و خشکی که دارد باعث خواص درمانی در طب سنتی هم شده است. اما مصرف آن به جهت درمانی باید حتما طبق دستور و مقدار مشخص باشد تا تاثیر خود را بگذارد. همچنین اصل بودن زعفران هم در درمان نقش اساسی دارد. به طور کلی فواید طبع گرم شامل موارد زیر است:

افزایش انرژی و رفع خستگی
بهبود خلق‌وخو و کاهش اضطراب
کمک به سلامت قلب
تقویت تمرکز و حافظه

مزاج زعفران چه نقشی در مقدار مصرف دارد؟

مزاج زعفران تعیین‌کننده مقدار و نحوه مصرف آن است. از آنجا که مزاج زعفران گرم و خشک است، مصرف بیش‌ازحد آن توصیه نمی‌شود. در طب سنتی تأکید شده که زعفران هرچه کمتر و منظم‌تر مصرف شود، اثرگذاری بهتری دارد. حتما زعفران را به صورت متعادل در طول روز استفاده کنید تا از بروز عوارض گرمی آن جلوگیری نمایید. زیرا مصرف زیاد زعفران ممکن است باعث گرگرفتگی، سردرد یا خشکی دهان شود؛ بنابراین شناخت طبع زعفران برای خریداران اهمیت زیادی دارد.

طبع زعفران برای چه افرادی مناسب‌تر است؟

زعفران برای افراد با مزاج سرد بسیار مناسب‌تر است. افرادی که مزاج سرد یا سرد و تر دارند، بیشترین سود را از مصرف زعفران می‌برند. طبع گرم زعفران به متعادل شدن بدن این افراد کمک می‌کند. سعی کنید زعفران را همراه با مصلحات آن با مقدار کم به صورت روزانه مصرف کنید.

در مورد مصرف زعفران برای خانوم‌های باردار این نکته را توجه داشته باشید که خوردن زعفران در هفته اول بارداری ممنوع می‌باشد و ممکن است منجر به سقط جنین شود. جلوگیری از بارداری با زعفران از نظر علمی و پزشکی روش ایمن و قابل اعتمادی نیست. اما در برخی از افراد ممکن است برای جلوگیری از بارداری موثر باشد.

مصلحات زعفران چیست و چرا اهمیت دارد؟

مصلحات زعفران موادی هستند که گرمی آن را متعادل می‌کنند. در طب سنتی، برای کنترل گرمی طبع زعفران توصیه می‌شود آن را همراه با موادی مانند: شیر، گلاب، عسل، نبات مصرف کنید. این ترکیب‌ها باعث می‌شوند اثرات مثبت زعفران حفظ شود و عوارض احتمالی آن کاهش یابد.

طبع زعفران به کیفیت آن بسیار مرتبط است. اگر زعفران اصل قائنات را خریداری کنید قطعا اثر گرم‌کنندگی واضح‌تری دارد. همچنین در پاسخ به سوال اینکه آیا زعفران باعث لاغری میشود؟ باید گفت که اگر به صورت مرتب و مداوم و با رعایت رژیم انجام شود صد در صد باعث لاغری خواهد شد زیرا متابولیسم بدن را افزایش می‌دهد.

زعفران تقلبی یا بی‌کیفیت معمولاً نه عطر و رنگ مناسبی دارد و نه اثر مزاجی قابل‌توجه. در نتیجه مصرف آن تاثیر بسزایی نخواهد داشت. به همین دلیل، اگر هدف شما بهره‌مندی از خواص واقعی طبع زعفران است، انتخاب انواع زعفران اصل اهمیت بسیار زیادی دارد.

طبع زعفران در آشپزی ایرانی چه نقشی دارد؟

شناخت طبع زعفران باعث مصرف متعادل‌تر آن در غذاها می‌شود. در آشپزی سنتی ایرانی، زعفران معمولاً علاوه بر خوش طعم شدن غذا،در کنار مواد با طبع سرد یا معتدل استفاده می‌شود. این موضوع باعث ایجاد تعادل مزاجی در غذا می‌گردد. به طور مثال در برنج که طبع سرد دارد استفاده از زعفران منجر به معتدل شدن آن خواهد شد. این ترکیب‌ها نشان می‌دهد که استفاده از زعفران کاملاً آگاهانه و مبتنی بر دانش سنتی بوده است.